VHSO - Tiếp nối thành công của chuyên đề “Giám tuyển bảo tàng: Thực hành đương đại và tương lai sáng tạo” tổ chức tại Bảo tàng TP. Hồ Chí Minh, chuỗi sinh hoạt chuyên đề về giám tuyển tiếp tục được tổ chức tại Hà Nội và Đà Nẵng trong hai ngày 14&15/4/2026, thu hút sự tham gia của đông đảo chuyên gia, nhà nghiên cứu và cán bộ bảo tàng trên cả nước.
Toàn cảnh buổi sinh hoạt chuyên đề “Giám tuyển: Thiết chế và chính sách” tại Hà Nội.
Đa dạng góc nhìn về công tác giám tuyển
Tại Hà Nội, chuyên đề “Giám tuyển: Thiết chế và chính sách” tập trung làm rõ vai trò của giám tuyển trong hệ thống bảo tàng công lập, đặc biệt trong bối cảnh đổi mới cơ chế quản lý và vận hành. Trong khi đó, tại Đà Nẵng, chuyên đề “Giám tuyển: Di sản, cộng đồng và diễn ngôn khu vực” mở rộng cách tiếp cận, nhấn mạnh mối liên kết giữa bảo tàng với cộng đồng và bối cảnh văn hóa - xã hội địa phương. Ba buổi sinh hoạt chuyên đề được Trường Đại học Văn hóa TP. Hồ Chí Minh phối hợp cùng các bảo tàng tại TP. Hồ Chí Minh, Hà Nội và Đà Nẵng tổ chức, với sự hỗ trợ của UNESCO và Viện Đại học Sydney Việt Nam.
Các chuyên gia, nhà nghiên cứu trao đổi tại phiên thảo luận về giám tuyển bảo tàng.
Giám tuyển – từ khái niệm đến thực tiễn
Thực tế cho thấy, hoạt động giám tuyển đã và đang diễn ra mạnh mẽ tại các bảo tàng ở Việt Nam thông qua việc kể chuyện trưng bày, diễn giải nội dung, thiết kế không gian, kết nối cộng đồng và thúc đẩy chuyển đổi số. Đáng chú ý, công tác giám tuyển không chỉ là vai trò của cá nhân mà được triển khai theo mô hình tập thể, bao gồm ban lãnh đạo, hội đồng khoa học, các nhà nghiên cứu, cán bộ giáo dục, cán bộ sưu tập, đội ngũ trưng bày và đại diện cộng đồng. Thông qua các phiên trao đổi và tọa đàm, thuật ngữ “giám tuyển” được nhìn nhận rõ ràng hơn, góp phần củng cố năng lực giám tuyển trong tổ chức, đồng thời mở ra nhiều hướng tiếp cận mới trong vận hành bảo tàng.
Chuyên đề “Giám tuyển: Di sản, cộng đồng và diễn ngôn khu vực” tại Đà Nẵng.
Những thách thức đặt ra trong bối cảnh mới
Bên cạnh những kết quả tích cực, các chuyên đề cũng chỉ ra nhiều vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu và hoàn thiện: Xác định rõ vai trò của giám tuyển trong bảo tàng công lập tại Việt Nam; Xây dựng lộ trình phát triển chuyên môn cho đội ngũ giám tuyển; Tăng cường kết nối giữa sưu tập, cộng đồng, giáo dục, thiết kế và công nghệ; Nâng cao vai trò của bảo tàng như một đối tác học tập, củng cố niềm tin công chúng trong bối cảnh truyền thông thay đổi nhanh chóng.
Chuyên gia chia sẻ về các thách thức trong công tác giám tuyển bảo tàng hiện nay.
Định hướng phát triển bảo tàng trong tương lai
Qua các phiên thảo luận, làm việc nhóm và tổng hợp ý kiến, nhiều nội dung ưu tiên đã được thống nhất, bao gồm: Đẩy mạnh chuyển đổi số, mở rộng trải nghiệm bảo tàng; Ứng phó rủi ro và đảm bảo tính liên tục của sưu tập; Phát triển nhóm công chúng trẻ như Gen Z và Gen Alpha; Tăng cường vai trò của cộng đồng trong toàn bộ vòng đời dự án; Xây dựng mô hình huy động nguồn lực và quản lý tài chính bền vững. Các ý kiến cũng nhấn mạnh, trong tương lai, bảo tàng không chỉ là nơi lưu giữ di sản mà cần trở thành một nền tảng xã hội - giáo dục - sáng tạo, góp phần tích cực vào sự phát triển của cộng đồng.
Hoạt động làm việc nhóm trong chuỗi sinh hoạt chuyên đề về giám tuyển bảo tàng.
Chuỗi sinh hoạt chuyên đề đã góp phần kết nối các nhà chuyên môn, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn và mở ra nhiều hướng đi mới cho công tác giám tuyển tại Việt Nam trong bối cảnh hội nhập và chuyển đổi mạnh mẽ hiện nay.
Hoàng Hải
BBT Website Trường Đại học Văn hóa TP.HCM
