VHSO - Chiều ngày 27/8, tại Hội trường C, Trường Đại học Văn hóa TP. Hồ Chí Minh (HCMUC) đã diễn ra chương trình biểu diễn nghệ thuật phục vụ tân sinh viên năm nhất khóa học 2026-2030 với vở kịch “Thành Thăng Long thuở ấy” do Nhà hát Thế Giới Trẻ, Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh TP. Hồ Chí Minh biểu diễn. Không chỉ mang đến một tác phẩm sân khấu giàu giá trị nghệ thuật, chương trình còn là món quà ý nghĩa dành cho tân sinh viên trong những ngày đầu bước vào giảng đường đại học, góp phần bồi đắp tình yêu lịch sử, văn hóa dân tộc bằng một hình thức gần gũi và giàu cảm xúc.

Tân sinh viên HCMUC hào hứng thưởng thức vở kịch “Thành Thăng Long thuở ấy” trong những ngày đầu bước vào giảng đường đại học.

Khi bài học lịch sử bước lên sân khấu

Những ngày đầu nhập học luôn mang theo nhiều cảm xúc đặc biệt đối với mỗi tân sinh viên. Đó là sự háo hức trước một môi trường mới, những người bạn mới và hành trình học tập mới. Với tân sinh viên HCMUC, hành trình ấy càng có ý nghĩa khi văn hóa, nghệ thuật và lịch sử chính là những giá trị gắn liền với quá trình học tập, rèn luyện và trưởng thành. Trong không khí đó, việc đưa “Thành Thăng Long thuở ấy” đến biểu diễn phục vụ tân sinh viên không chỉ đơn thuần là một hoạt động thưởng thức nghệ thuật. Đây còn là cách để lịch sử được kể bằng ngôn ngữ của sân khấu, trực quan, sinh động và giàu cảm xúc. Thông qua câu chuyện về những biến động trong thời điểm nhà Trần thay thế nhà Lý, các tân sinh viên có cơ hội tiếp cận một giai đoạn lịch sử không chỉ bằng những sự kiện, niên đại, mà còn bằng số phận và tâm tư của những con người đã sống trong thời đại ấy.

Nhân vật Lý Chiêu Hoàng (NSND Hoàng Yến) được khắc họa với chiều sâu tâm lý, đưa câu chuyện lịch sử đến gần hơn với khán giả trẻ.

Lý Chiêu Hoàng – một phận người giữa những đổi thay của lịch sử

Trung tâm của vở diễn là Lý Chiêu Hoàng, nữ hoàng đế đầu tiên và cũng là cuối cùng của nước ta trong thời kỳ phong kiến. Cuộc đời bà là một trong những câu chuyện đặc biệt và nhiều bi kịch của lịch sử Việt Nam. Từ vị trí của một nữ hoàng còn rất trẻ, Lý Chiêu Hoàng bị cuốn vào những biến động khắc nghiệt của thời cuộc. Vương triều nhà Lý chấm dứt, vua cha bị bức tử, bản thân mất đi đứa con chưa kịp chào đời, tình yêu với Trần Cảnh cũng không thể trọn vẹn. Bà tiếp tục phải rời bỏ ngôi vị hoàng hậu để nhường chỗ cho người khác. Cùng với Lý Chiêu Hoàng, những nhân vật nữ như Hoàng hậu Trần Thị Dung, Công chúa Thuận Thiên cũng hiện lên trong những hoàn cảnh đầy éo le. Họ là những người phụ nữ bị đặt giữa những toan tính quyền lực, nơi tình riêng nhiều lần phải nhường bước trước vận mệnh của vương triều. Nhưng vượt lên trên những mất mát, vở diễn khắc họa một Lý Chiêu Hoàng mạnh mẽ, sắc sảo và giàu bản lĩnh. Bà hiểu được tài năng trị nước của Trần Thủ Độ, nhận thức được những yêu cầu khắc nghiệt của thời cuộc và chấp nhận hy sinh hạnh phúc riêng vì đại cuộc. Đó là một hình ảnh Lý Chiêu Hoàng khác với cách nhìn đơn giản về một vị nữ hoàng “để mất vương triều”. Sau những dòng chữ của lịch sử là một người phụ nữ đã từng yêu, từng đau, từng mất mát và cũng từng đưa ra những lựa chọn đầy trách nhiệm.

Những khoảnh khắc giàu cảm xúc trên sân khấu giúp các tân sinh viên cảm nhận lịch sử qua ngôn ngữ nghệ thuật.

Một món quà văn hóa dành cho tân sinh viên

Đối với các tân sinh viên HCMUC, chương trình biểu diễn mang một ý nghĩa đặc biệt. Những cô cậu học sinh vừa bước qua cánh cửa phổ thông để bắt đầu một hành trình mới sẽ được gặp lịch sử không phải qua những trang sách giáo khoa, mà qua ánh sáng sân khấu, diễn xuất, âm nhạc và những câu chuyện về con người. Đó cũng là một cách “chào đón” tân sinh viên bằng văn hóa. Trong môi trường đại học chuyên đào tạo về văn hóa, nghệ thuật, thông tin, truyền thông và du lịch. Việc tạo ra những trải nghiệm văn hóa ngay từ những ngày đầu nhập học giúp sinh viên cảm nhận rõ hơn môi trường học tập mà mình đã lựa chọn. Quan trọng hơn, chương trình góp phần khơi dậy ở người trẻ sự quan tâm đối với lịch sử dân tộc. Khi một nhân vật lịch sử hiện lên bằng ánh mắt, giọng nói, hành động và cảm xúc của người nghệ sĩ, những câu chuyện tưởng như xa xôi của hàng trăm năm trước có thể trở nên gần gũi và dễ chạm đến trái tim người xem.

Sự kết hợp giữa diễn xuất, âm nhạc và cách dàn dựng hiện đại góp phần làm mới hình thức thể hiện kịch lịch sử.

Làm mới kịch lịch sử để chạm đến người trẻ

Một điểm đáng chú ý của “Thành Thăng Long thuở ấy” là cách ê-kíp sáng tạo tìm kiếm sự cân bằng giữa chất liệu lịch sử và ngôn ngữ sân khấu đương đại. Không gian sân khấu được tối giản, linh hoạt thay đổi theo từng phân cảnh. Trang phục chủ yếu sử dụng gam màu đỏ, tạo nên vẻ sang trọng của không gian cung đình nhưng đồng thời nhấn mạnh sắc thái bi kịch của câu chuyện. Âm nhạc cũng được xử lý theo hướng hiện đại khi kết hợp những bản tình ca giàu cảm xúc với phần đọc rap của nhân vật người chép sử. Những thử nghiệm này góp phần làm mới hình thức thể hiện, giảm bớt sự nặng nề của một vở chính kịch lịch sử và tạo thêm sự gần gũi với khán giả trẻ. Đặc biệt, vai diễn Lý Chiêu Hoàng do NSND Hoàng Yến đảm nhận là một điểm nhấn của tác phẩm. Hành trình từ tuổi trẻ đến trung niên và lúc về già của nhân vật được thể hiện qua những thay đổi tinh tế trong ánh mắt, hành động, lời thoại và trạng thái cảm xúc. Qua diễn xuất của người nghệ sĩ, một Lý Chiêu Hoàng vừa yếu mềm trong tình yêu, vừa mạnh mẽ trước vận mệnh đất nước được khắc họa đầy sức sống.

“Thành Thăng Long thuở ấy” trở thành món quà văn hóa ý nghĩa, mở đầu hành trình đại học của tân sinh viên HCMUC bằng những trải nghiệm giàu giá trị nhân văn.

Để những ngày đầu đại học bắt đầu bằng một câu chuyện đẹp

Một buổi biểu diễn có thể chỉ kéo dài vài giờ, nhưng những cảm xúc mà nghệ thuật tạo ra có thể ở lại lâu hơn trong ký ức của người xem. Với tân sinh viên HCMUC, “Thành Thăng Long thuở ấy” không chỉ là một buổi thưởng thức nghệ thuật trong những ngày đầu nhập học. Đó còn là dịp để các bạn trẻ gặp gỡ lịch sử bằng một cách khác gần gũi hơn, giàu cảm xúc hơn và có chiều sâu nhân văn hơn. Từ câu chuyện về Lý Chiêu Hoàng, các bạn có thể nhìn thấy phía sau những biến động của vương triều là những con người với tình yêu, khát vọng, mất mát và trách nhiệm. Từ sân khấu, những giá trị về lịch sử và văn hóa được mở ra như một lời nhắc nhở nhẹ nhàng đối với thế hệ trẻ: Hiểu về quá khứ để thêm trân trọng hiện tại và có trách nhiệm hơn với tương lai. Đây cũng chính là tinh thần mà HCMUC hướng đến trong hành trình đồng hành cùng sinh viên: không chỉ trang bị kiến thức chuyên môn, mà còn tạo dựng một môi trường giàu trải nghiệm văn hóa, nghệ thuật và nhân văn.

Hoàng Hải

BBT Website Trường Đại học Văn hóa TP.HCM